İcra Hukukunda Borcun Taksitle Ödenmesi İmkanı Ve Hukuki Şartları

İcra takibinde borç taksitlendirilebilir mi?

Evet, icra takibinde borç İcra ve İflas Kanunu’nun 111. maddesi kapsamında taksitlendirilebilir. Bu madde, borçlu kişiye borcunu ödemesi için kolaylık sağlarken alacaklının da alacağına kavuşmasını sağlar.

Taksitlendirme işlemi iki şekilde gerçekleşir:

1. Alacaklı ile borçlu kişinin arasında yapılan sözleşme ile

Alacaklı ve borçlu kişi kendi aralarında bir sözleşme yapıp anlaşırlar ise borçlu kişinin borcu taksitlendirilebilir; bu durum iki taraf için de kolaylık sağlar.

2. Alacaklı kişinin rızası olmadan kanuni hak ile

Borçlu kişinin kanundaki şartları yerine getirmesi durumunda, alacaklı kişi kabul etmese bile icra müdürü taksitlendirme yapmak zorundadır.

Taksitlendirme Hangi Şartlarda Gerçekleşir

Öncelikle taksitlendirme iki şekilde olur.

1. Hacizden önce taksitlendirme (İİK m.111/1)

Borçlu kişi henüz malvarlığına haciz konulmadan önce icra dairesine giderek taksit talebinde bulunur ise, gerekli şartlar sağlandığında taksitlendirme yapılır.

Şartlar

Borçlu kişi ilk taksiti peşin ödemek şartıyla, borcun tamamını 4 eşit taksitte ödemeyi kabul etmelidir.

2. Hacizden sonra taksitlendirme (İİK m.111/3)

Mallar haczedildikten sonra borçlu kişi ancak satış talebinden önce taksitlendirme talep edebilir. Taksitlendirme süresi, satış isteme süresini geçmemelidir.

Taksitler Düzenli Ödenirse Haciz İstenebilir mi?

Taksitle ödeme anlaşması yapıldıktan sonra imzalanırsa ve borçlu kişi anlaşmaya uygun şekilde taksitlerini zamanında yatırır ise, alacaklı kişi genellikle yeni bir haciz işlemi talebinde bulunamaz. Çünkü yapılan taksit anlaşması borçlu için bir ödeme planı sunar ve borçlu korunur. Eğer taksitlerden birisi ödenmez ise, o zaman alacaklı kişi hacizli malların satışı için yeniden işlem başlatabilir.

Taksitler Zamanında Ödenmez İse Ne Olur?

Taksitlerin zamanında ödenmemesi durumunda, genellikle yapılan sözleşmeye başvurulur. Genellikle sözleşmeler de bir taksitin zamanında ödenmemesi halinde

borcun tamamının muaccel olacağı yazılır. Yani, borçlu kişi taksitlerden birisini bile geciktirir ise alacaklı kişi tekrardan haciz işlemleri başlatma hakkına sahip olur. Ayrıca, borcun tamamını tek seferde isteyebilir. Eğer borçlu kişi sözleşmeye uymadan ödemelerini geciktiriyor ise taahhüdü ihlal suçundan cezai işlem riski ile karşı karşıya kalabilir.

Taahhüdü İhlal Suçu 

Taahhüdü ihlal suçu borçlunun mahkeme veya icra müdürlüğünde verdiği yazılı sözleşmeye yani taksit anlaşmasına uymaması durumunda ortaya çıkar. Borçlu kişi sözleşmeye uygun ödeme yapmaz ise alacaklı taahhüdü ihlal suçundan şikayette bulunma hakkına sahiptir. Bu şikayetten sonra borçlu hakkında ceza davası açılır. Taahhüdü ihlal eden borçlu hakkında mahkeme üç aya kadar tazyik hapis cezası verebilir. Buradaki hapis cezası doğrudan borcun ödenmemesi ile ilgili olmasa da verilen sözleşmeye uyulmamasından kaynaklıdır. Alacaklı şikayet hakkını taksitin ödenmesi gereken günden itibaren üç ay içinde kullanmalıdır. Eğer bu süre geçerse şikayet hakkı sonra erer ve dava açılamaz.

Yazılarımız özet bilgi niteliğinde olup bilgi karmaşalarını önlemek saikiyle yayımlanmaktadır. Davalarınız ve hukuki problemleriniz için avukatınıza danışmanız tavsiye edilmektedir.

Avukat Murat AKBAŞ

Mail > bilgi@muratakbas.av.tr

İstanbul